مقدمه:

با نگاهي گذرا به تاريخ گذشتۀ افغانستان، در مي‌يابيم كه: يكي از عوامل مهم عقب ماندگي دركشور، قشري‌گري و افراط گرايي‌ها بوده است كه باعث منازعات و تعارضات اجتماعي فراوان شده است. جلودار ‌آن، دو جريان «دين ستيز» و «دگم انديش» بوده‌اند كه ‌هرگاه حاكميت و زمامداري كشور را به دست گرفتند، جامعه را از مسير اصلي و تعادل باز داشته و به سمت بي‌ثباتي و نا امني سوق داده‌اند. ‌هر زمان كه جريان سكولار  بركشور حاكم شد، به تمامي باورها و سنت‌ها، پشت كرده و در برابر اعتقادات مردم قرارگرفته، نزاع و درگيري را در جامعه تشديد كرد. ‌همين طور ‌هرزمان جريان واپس‌گرا، به قدرت رسيد، باز رفتاري ‌بدتر ازگروهي اول را به نمايش گذاشته و تلاش نمود، تا انديشه و رفتار‌هاي نابخردانه خويش را بر مردم تحميل كند. در نتيجه، عملكرد و رفتار‌هاي اين دو جريان، باعث ضرر و زيان فراوان گرديده و مانع بزرگ بر سر راه ترقي، پيشرفت و شكوفايي كشور به شمار مي‌آيند.